پریود سگ‌ها؛ از علائم و رفتارها تا مراقبت‌های ضروری

همانطوری که می‌دانید مراقبت‌های پریودی سگ ماده یکی از مهم‌ترین نکات نگهداری حیوانات خانگی برشمرده می‌شود. داشتن اطلاعات فراوان در مورد شرایط جسمی حیوان خانگی اهمیت فراوانی دارد و باید با روند رشد و بلوغ او به خوبی آشنا شوید. اگر شما سرپرستی یک سگ ماده را به عهده گرفته‌اید بهتر است بدانید که سگ‌های ماده اغلب در شش ماهگی به بلوغ می‌رسند و هر شش ماه یکبار دوره پریودی یا فحلی را تجربه می‌کنند.

در این دوره سگ ماده نیاز به مراقبت‌های بیشتری دارد تا بتواند به راحتی از این دوره چند روزه گذر کند. این دوره براساس جثه و نژاد سگ‌ها متفاوت است و می‌تواند طولانی‌تر یا کوتاه‌تر باشد. از طرفی میزان خونریزی هم بر همین اساس تفاوت دارد. در این مقاله مراقبت‌های پریودی سگ ماده را بررسی می‌کنیم پس با ما همراه باشید.

چه زمان سگ پریود می‌شود؟

در ابتدا شما باید با نحوه شروع دوره فحلی حیوان خانگی خود آشنا شوید. سگ شما بعد از ۶ ماهگی اولین دوره قائدگی خود را تجربه می‌کند و بسته به اندازه و جثه او دچار خونریزی می‌شود. اگر سگ شما کوچک باشد خونریزی کمتری دارد و دوره آن هم کوتاه‌تر است.

فحلی سگ ماده با تورم و التهاب دستگاه تناسلی مشخص می‌شود و خونریزی واژن در بیشتر مواقع قابل رؤیت است. به نظر شما پریود سگ چند روز طول میکشد؟ باید بگوییم که سگ‌ها بسته به نژاد بین ۷ تا ۱۰ روز خونریزی دارند و در نهایت در روز‌های آخر متوقف می‌شود و سگ آماده جفتگیری است. بیشتر نژاد‌ها سالی یک یا دو بار وارد دوره پریودی می‌شوند و سگ‌های بزرگ‌تر سالی یک بار فحل می‌شوند.

البته دوران فحلی در سگ‌های جوان ممکن است نامنظم‌تر باشد و با بالا رفتن سن او نظم بیشتری پیدا می‌کند. گفتنی است که سگ‌ها تا آخر عمر پریود می‌شوند و توانایی باروری دارند. سگ‌ها برخلاف انسان‌ها دوران یائسگی ندارند فقط ممکن است با بالا رفتن سن وقفه‌های بیشتری در بین سیکل‌های پریودی داشته باشند.

پریود سگ چگونه است؟

چرخه تولید مثل سگ شامل 4 مرحله می شود و در این مراحل سگ اجازه جفتگیری به نرها را می دهد. این 4 مرحله شامل موارد زیر می شود:

1. دوره پیش فحلی یا proestrus (پریودی سگ در این زمان رخ می دهد)
2. دوره فحلی یا سیکل استروس Estrus
3. دوره دی استروس Diestrus
4. دوره آنستروس Anestrus

دوره پرواستروس بین 7 تا 10 روز ممکن است طول بکشد و سگ ماده در این بازه زمانی خونریزی از واژن یا همان پریودی را تجربه می کند. فاصله بین دوره های پریود شدن سگ ماده تقریبا 6 ماه یکبار است. این زمان از نظر شروع دوره قاعدگی تا مدت زمان و فواصل بین دوره ها به عوامل مختلفی از جمله نژاد سگ بستگی دارد.

در اواخر دوره پرواستروس از شدت خونریزی و عادت ماهانه سگ کم می شود و در نهایت متوقف می گردد. سگ وارد دوره استروس یا فحلی می شود و در این زمان تمایل زیادی به جفتگیری با نرها دارد. در این زمان اگر جفتگیری اتفاق بیافتد حتما سگ ماده باردار و حامله می شود.

علائم پریود سگ

علائم پریودی سگ به دو بخش جسمی و رفتاری تقسیم بندی می شود. ما در این دوره شاهد تغییراتی در وضعیت جسمی سگ و تغییرات رفتاری سگ می شویم.

علائم جسمی پریودی سگ

شروع پریودی در همه سگ ها با تغییرات وضعیت جسمی همراه است:

• تورم پستان ها (مخصوصا در اولین پریود حیوان)
• بالا رفتن دمای بدن حیوان و تب کردن آن
• تکرر ادرار
• تورم اندام تناسلی
• خونریزی ( ترشحات خونی یا خون ناشی از پریودی در نژادهای مختلف متفاوت است. در برخی صرفت بت ادرار همراه است و در طول روز ترشحات رد حد مرطوب کردن اطراف ناحیه تناسلی رخ میدهد و در برخی دیگر لکه های خون در محل زندگی آن ها قابل مشاهده است)

تغییرات رفتاری پریودی سگ

تغییرات رفتاری سگ های ماده از دوره پیش فحلی آغاز می شود. در این دوره سگ بی قرار، نا آرام و انزوا طلب است. بسته به نژاد و روحیه سگ تعیین قلمرو نیز می تواند رخ دهد.تغییرات رفتاری بعد از اتمام دوره پریود و در دوره دی استروس نیز ادامه دارد و در نهایت در دوران انسترون که پایان پریودی است به اتمام می رسد. تا زمانی که تغییرات رفتاری در سگ قابل مشاهده است احتمال بارداری در صورت جفتگیری با سگ نر وجود دارد. از دیگر نشانه های رفتاری سگ تمایل حیوان به لانه سازی است. حیوان ماده این کار را با جمع کردن اسباب بازی های مورد علاقه، غذا و وسایل خود در گوشه ای از خانه و پنهان کردن آن ها انجام می دهد. تمایل به نوازش و جلب توجه مانند پارس کردن در حضور سگ های نر از دیگر نشانه های رفتاری در دوره استروس یا پریودی سگ است.

نحوه مراقبت از سگ پریود شده

در زمان‌های پریود سگ ماده، بهتر است که کمی بیشتر از او مراقبت کنید. در این دوران می‌توانید تأثیر بسزایی داشته باشید تا راحت‌تر از این روز‌ها گذر کنند. بستگی به نوع نژاد و جثه، دوره فحل سگ متفاوتی را سپری می‌کنند که در ادامه نکات مراقبت از سگ در زمان پریود را معرفی می‌کنیم:

• برای سگ خود پوشک تهیه کنید

مراقبت‌های دوران پریودی سگ کار ساده‌تری است زیرا که امروزه در فروشگاه‌های مخصوص حیوانات، پوشک‌های مخصوص در اندازه‌های مختلف وجود دارد. این پوشک‌ها شبیه به شلوار است که می‌توانید آن را به حیوان خانگی خود بپوشانید. در این مدت دیگر خونی بیرون نمی‌ریزد و مشکلی برای سگ شما هم به وجود نمی‌آید. این روش بهداشتی است و به سگ کمک می‌کند تا به راحتی در گوشه و کنار دنج خانه لم بدهد و استراحت کند و دیگر نگران خونی شدن وسایل خانه نباشید.

• به سگ خود بیشتر توجه کنید

در این مدت روحیه سگ شما حساس‌تری است و باید زمان بیشتری را برایش بگذارید چون نیاز به توجه و محبت نیز دارد. تغییرات هورمونی در این مدت سگ شما را تحت تأثیر قرار می‌دهد و می‌توانید در راحت‌تر گذراندن این دوران بیشتر به او کمک کنید.

کار‌هایی مانند نوازش کردن سگ به او احساس آرامش بیشتری را منتقل می‌کند. تهیه جایی گرم و نرم برای استراحت او بسیار مناسب است.

• سگ خود را به پیاده‌روی ببرید

بهتر است که از روز دوم یا سوم سگ ماده خود را به پیاده‌روی ببرید تا انرژیش تخلیه شود. سگ‌ها در دوران فحلی انرژی بیشتری پیدا می‌کنند و می‌توانید برای تخلیه این انرژی، او را به پیاده‌روی ببرید. کمی پیاده‌روی و تحرک کمک می‌کند تا روحیه بهتری داشته باشد و آرام‌تر شود.

به طور کلی سگ‌ها نیازمند فعالیت‌های بدنی روزمره هستند و در این دوران هم ورزش‌های سبک مانند قدم زدن در پارک را انتخاب کنید تا به حیوان خانگی شما فشار چندانی نیاورد.

• خوراکی‌های خوشمزه به سگ خود بدهید

در این دوران برای کاهش درد و ناراحتی سگ می‌توانید از تشویقی و خوراکی‌های مقوی استفاده کنید. تغذیه سگ در دوران فحلی از اهمیت ویژه ای برخرودار است. خوراکی‌های خوشمزه که وقت او را بیشتر بگیرد کمک می‌کند تا درد خود را فراموش کنند و مدتی را سرگرم خوردن شود؛ گزینه های ایده آل برای او هستند. از بیسکویت‌های مخصوص سگ استفاده کنید که حاوی مواد معدنی و ویتأمین‌های بیشتری است.

• از اسباب‌بازی‌های مخصوص حیوانات استفاده کنید

در دوران فحلی می‌توانید از اسباب‌بازی‌های مخصوص سگ استفاده کنید تا مدت بیشتری او را سرگرم کند. سگ شما می‌تواند با بازی‌های فکری و جذاب مدت زیادی مشغول بازی شود و استفاده از اسباب‌بازی‌های جویدنی مخصوص سگ هم پیشنهاد خوبی است. بازی کردن موجب حفظ روحیه سگ شما می‌شود و درد خود را فراموش می‌کند.

اسباب‌بازی‌ها و تشویقی‌ها در زمانی که شما منزل نیستید هم کمک خوبی می‌کند تا سگ کمتر نبود شما را حس نکند. از طرفی بازی‌های فکری توانایی و هوش سگ را افزایش می‌دهد.

آیا دوران پریودی در تمام نژادها یکسان است؟

شرایط فحلی سگ در همه نژادها یکسان نیست و برای نگهداری از سگ حتما به این موضوع توجه کنید. در ادامه شرایط برخی از نژادهای رایج را بررسی می کنیم.

شرایط پریود شدن در سگ هاسکی

سگ های هاسکی جزو زیباترین و دوست داشتنی ترین سگ ها هستند. پریودی در این سگ معمولا در سن 6 ماهگی آغاز می شود. در بدترین حالت سن بارداری در سگ های هاسکی 12 ماهگی است. هر دوره پریود سگ هاسکی بین 18 تا 21 روز می باشد و در بیشترین حالت خود به 28 روز می رسد. این نژاد در زمان فحلی رفتارهای زیادی برای جذب جنسیت نر انجام می دهد.

شرایط پریودی در سگ های شیتزو

سگ های شیتزو جزو سگ های کوچک و پاکوتاه هستند. این سگ ها طرفداران زیادی دارند. پریودی سگ شیتزو زودتر از سایر نژادها رخ میدهد معمولا در سن 4 ماهگی و یا نهایتا در سن 7 ماهگی پریودی در آن ها رخ می دهد. مدت زمان پریود سگ شیتزو 2 تا 4 هفته (14 تا 28 روز) طول می کشد. سگ های شیتزو سالی 2 الی 3 بار در سال دوره فحلی یا پریودی را تجربه می کنند.

شرایط پریودی در سگ پامرانین

از دیگر نژاد سگ های پا کوتاه که طرفداران زیادی دارد سگ های پامرانین است. دوره پریود سگ پامرانین همراه با خونریزی است اما میزان خونریزی آن نسبت به سگ هایی با جثه بزرگتر کمتر است. برای پریودی این سگ نیاز به محصولات نظافتی مانند پوشک دارید. علائم فحلی در این نژاد کوتاه تر است و بین 1 تا 7 روز قابل مشاهده می باشد.

در زمان پریودی سگ چیکار کنیم؟

مراقبت از سگ های ماده به عهده صاحبان و سرپرستان آنها است. در این دوران بهتر است وسایل نظافتی از جمله پوشک در خانه داشته باشید تا به محض شروع پریودی اندام تناسلی حیوان را پوشش دهید. این کار مانع از آلودگی محیط می شود. در این دوران سعی کنید با خرید غذای خشک سگ تمام مواد غذایی مورد نیاز بدن سگ را تامین کنید. شما می‌توانید از برند وودوو پت خریداری کنید. این برند بهترین محصولات غذایی را برای انواع سگ در سن ها و نژادهای مختلف ارائه می دهد. 

نکته دیگر در زمان پریودی سگ فراهم کردن محیطی آرام با امکانات مناسب برای زندگی او است. اسباب بازی های مورد علاقه او را در اختیارش قرار دهید و در زمان پیاده روی حتما از قلاده برای سگ پریود شده جهت جلوگیری از ارتباط با سگ های نر استفاده کنید.

چگونه پریود سگ ماده را متوقف کنیم؟

توقف پریود در سگ های ماده با استفاده از دارو امکان پذیر نیست. قوی ترین داروها نیز تنها چرخه را کوتاه تر می کنند و علائم آن را تخفیف می دهند. اگر شما هم از دوران پریودی و فحلی حیوان خانگی خود رنج می‌برید حتماً از روش عقیم‌سازی استفاده کنید. عقیم کردن حیوانات خانگی پیشنهاد خوبی برای کاهش دردسر‌های دوران فحلی است. از طرفی در این روش خطرات ابتلا به بیماری را در سگ کاهش می‌دهید و طول عمر سگ افزایش پیدا می‌کند.

عقیم سازی سگ ها

امروزه در بیشتر نقاط دنیا از روش عقیم‌سازی استفاده می‌کنند که دیگر پریودی و درد کشیدن سگ را در پی ندارد. سگ‌های ماده با درآوردن تخمدان و رحم عقیم می‌شوند و راحت‌تر زندگی می‌کنند. با بالا رفتن سن سگ خطر بارداری برای این موجودات بیشتر است و امکان ابتلا به بیماری‌هایی مانند سرطان رحم وجود دارد. بهتر است عقیم سازی قبل از دوران بلوغ انجام شود اما اگر علائم پریودی زودتر در حیوان مشاهده شد باید عقیم سازی را تا زمان پریود بعدی عقب انداخت و سپس مطابق با زمان بعدی اعلام شده عقیم سازی را انجام داد. برای عقیم سازی سگ های بالغ 6 هفته پس از اخرین پریودی باید اقدام کرد. امکان عقیم سازی سگ های ماده در زمان بارداری وجود ندارد.

ممکن است در زمان عقیم سازی سگ شما بی اشتها شود. نگران نشوید! از جمله علت نخوردن غذای خشک سگ می تواند تغیراتی باشد که در این زمان رخ می دهد. با مراقبت و مشورت با دامپزشک از این مرحله هم گذر می کنید و می توانید یک سگ شاد و سالم داشته باشید.

جمع‌بندی

دوران پریودی یا فحلی سگ دوران به خصوصی محسوب می‌شود که سگ شما نیاز به مراقبت و توجه بیشتری دارد. روز‌های پریودی سگ بسته به نوع نژاد و جثه سگ متفاوت است و اغلب بین ۷ تا ۱۰ رو طول می‌کشد. شما می‌توانید در این روز‌ها سگ خود را به پیاده‌روی ببرید و یا با انواع تشویقی و اسباب‌بازی او را سرگرم کنید.

فحلی سگ ماده تقریباً از ۶ ماهگی شروع می‌شود و اغلب یک الی دوبار در سال، بسته به نژاد سگ تکرار می‌شود. بعد از اتمام خونریزی، زمان مناسبی برای جفتگیری است تا سگ شما باردار شود. بارداری مداوم سگ عوارض زیادی را در پی دارد و پیشنهاد ما عقیم‌سازی قبل از ۱ سالگی است.