غذای پرندگان؛ راهنمای کامل تغذیه و انتخاب غذای مناسب

آیا شما هم از یک پرنده زیبا نگهداری می‌کنید و دوست دارید همه چیز درباره غذای پرنده‌ها بدانید؟ پرنده‌های خانگی و زینتی انواع زیادی دارند که هر کدام علاقه‌مند به نوعی از تغذیه هستند. پرنده‌ها هم مانند سایر حیوانات خانگی برای طول عمر و سلامتی باید تغذیه مناسب خود را داشته باشند و غذای سالم مصرف کنند.

همچنین خوراکی‌های متنوعی برای پرندگان وجود دارد که در فروشگاه‌های حیوانات خانگی به فروش می‌رسد. برای اینکه نیاز‌های جسمی پرندگان برطرف شود باید انواع مواد مغذی را مصرف کنند. مصرف غذا‌های متنوع برای پرندگان اهمیت فراوانی دارد و باید سلامت پرنده تأمین شود. پرنده‌های خانگی شامل انواع طوطی، مرغ عشق، مرغ مینا، قناری و… می‌شود. ما در این مقاله قصد داریم به طور تخصصی به تغذیه پرندگان و نحوه انتخاب غذای مناسب برا آنان بپردازیم پس اگر دوست دارید به صورت حرفه ای از پرنده خود مراقبت کنید با ما همراه باشید.

غذای پرندگان مختلف

رژیم غذای پرنده‌ها متفاوت است و باید حاوی مواد معدنی و می‌نرال‌ها، فیبر‌ها، انواع ویتأمین‌ها و… باشد. تنظیم یک رژیم غذایی مناسب برای پرندگان اهمیت زیادی دارد و باید نیاز‌های بدن پرنده را به طور کامل تأمین کند. غذای پرندگان براساس دمای بدن، فعالیت‌، وزن و گونه آن متفاوت است. بنابراین به عنوان صاحب پرنده پیوسته آب تمیز و تازه به همراه دانه‌های مقوی در ظرف غذای آن‌ها بریزید.

پرندگان مدت زمان زیادی را در دمای زیاد یا دمای کم و یا بدون غذا و آب نمی‌توانند دوام بیاورند. خوشبختانه رعایت رژیم غذایی پرندگان کار ساده‌ای است و می‌توان به سادگی از آن بهره برد. پرندگان خانگی اغلب به غذا‌های گیاهی علاقه‌مندند به جز چند مورد که از جمله پرندگان خانگی به شمار نمی‌روند و به فکر شکارند مانند عقاب و شاهین و….

البته پرندگان در بیشتر اوقات به حشرات علاقه‌مندند، مانند جغد‌ها، مرغ مگس‌خوار، غاز کانادایی و… که حشرات در لیست تغذیه آن‌ها وجود دارد. بعضی از پرندگان وحشی هم به خوردن ماهی و غذا‌های دریایی علاقه‌مندند مانند انواع لک لک، مرغ ماهی‌خوار. بنابراین دقت به نوع غذا در پرندگان اهمیت زیادی دارد در ادامه بیشتر به آن می‌پردازیم.

لیست غذاهای مناسب برای پرندگان خانگی

بهترین غذای پرنده خانگی غذایی است که نیازهای پرنده را پاسخگو باشد برای همین انتخاب غذای خوب بیشتر از آنکه پیچیده باشد نیازمند شناخت درست ترکیبات غذایی مناسب است. پرندگان خانگی نیز مانند هر پت دیگری بسته به اینکه از چه نژاد هستند و در چه بازه سنی قرار دارند به مقدار مشخصی از پروتئین ها، ویتامین ها، مواد معدنی و فیبر نیاز دارند.خرید غذای پت یکی از مسئولیت های اصلی در نگهداری حیوانات خانگی محسوب می شود. در ادامه لیست غذاهای مناسب برای پرندگان خانگی را بیان می کنیم.

خوراکی‌های پخته شده

پرندگان اغلب عاشق خوراکی‌های پخته شده هستند. خوراکی‌های متنوعی مانند دانه جو، برنج قهوه‌ای، انواع حبوبات، نخود فرنگی، جو و…. خوراکی‌های پخته شده از جمله مواد مغذی و حیاتی هستند که در ظروف غیر چوبی برای پرندگان مصرف می‌شود.

گفتنی است که حبوبات پخته شده فواید زیادی دارد و شامل انواع پروتئین می‌شود. حبوبات خام برای پرندگان گزینه مناسبی به شمار نمی‌رود و نباید در لیست غذای پرندگان خانگی قرار بگیرد. پرندگان به غذا‌های نرم بیشتر علاقه دارند و حبوبات نپخته ممکن است در گلوی پرنده گیر کند.

غلات موجود در غذای پرندگان مواد معدنی زیادی دارد مانند سایر ویتأمین‌ها، آنتی اکسیدان‌ها، می‌نرال و انواع مکمل‌های مقوی که نیاز بدن پرنده را برطرف می‌کند. البته این غلات باید بدون روغن و نمک پخته شود تا سلامت پرنده را به خطر نیندازد.

میوه و سبزیجات تازه

از جمله غذای پرندگان مختلف شامل انواع میوه و سبزیجات می‌شود که تنوع بالایی دارد و ویتامین‌های مورد نیاز پرندگان را تأمین می‌کند. اغلب این این سبزیجات و میوه‌ها باید به صورت تازه مصرف شود و از جمله آن می‌توان به هویج، چغندر، شلغم سبز، فلفل شیرین، کدو، بادمجان، کاهو، ذرت، خیار اشاره کرد. پرند‌ها از سبزی‌هایی با برگ‌های پهن لذت می‌برند و از جمله خوراکی‌های مورد علاقه آن‌ها به شمار می‌رود.

میوه‌هایی مانند انبه، پاپایا، پرتقال، گریپ فروت، سیب بسیار مورد علاقه پرندگان هستند. میوه‌های تازه همیشه باید در رژیم غذای پرندگان وجود داشته باشد تا انواع ویتأمین‌های مورد نیاز بدن پرنده را تأمین کند. همچنین نباید به صورت ناگهانی تغییر رژیم غذایی برای پرنده ایجاد کرد چون ممکن است پرنده دچار بی‌اشت‌هایی شود.

نان و پاستا

از جمله خوراکی‌های مورد علاقه پرندگان می‌توان به نان و پاستا اشاره کرد. پاستا و ماکارونی حاوی فیبر و انرژی زیادی است و می‌توان به همراه سبزیجات آن را جوشاند و بعد از سرد شدن برای طوطی‌ها مورد استفاده قرار بگیرد. همینطور نان گندم از جمله مواد مغذی فیبر دار به شمار می‌رود که برای پرندگان محبوبیت زیادی دارد.

اغلب پرندگان از خوردن نان لذت می‌برند و می‌توان به عنوان تشویقی از آن بهره گرفت. تشویقی را می‌توانید به همراه آموزش استفاده کنید و به پرنده کمک کنید تا چیز‌های جدید یاد بگیرد و در ازای آن، تکه‌ای نان به پرنده بدهید.

تخمه‌های آفتابگردان

از جمله دانه‌های روغنی می‌توان به تخمه‌های آفتابگردان اشاره کرد. پرندگان از خوردن تخمه لذت می‌برند و اگر پوست نازکی داشته باشد راحت‌تر می‌شکنند. پرندگان دانه‌خوار به دانه‌های روغنی و مقوی علاقه‌مند هستند. البته تخمه‌های آفتابگردان دو نوع راه راه و تیره دارد و دانه‌ها به سادگی از محافظ پوسته بیرون می‌آیند.

همچنین دانه‌های ترکیبی متنوعی برای پرندگان وجود دارد که مخلوطی از مغز‌های تخمه با دانه‌های مغذی در بسته‌بندی‌های مخصوص به فروش می‌رسد. تخمه‌های آفتابگردان به صورت مغز شده هم به فروش می‌رسد که قیمت بالایی دارند. به طور کلی صدای تخمه شکاندن برای پرندگان جذاب است و از صدای آن لذت می‌برند.

ارزن سفید

از جمله دانه‌های مورد علاقه اغلب پرندگان ارزن است. ارزن‌ها قیمت زیادی ندارند و برای پرندگانی مانند کبوتر‌ها، کاردینال، بلدرچین، فنچ و… استفاده می‌شود. ارزن‌ها دانه‌های سالمی هستند که کیفیت متنوعی دارند و باید تازه و باکیفیت باشند. در غذا‌های میکس و آماده در فروشگاه‌های حیوانات خانگی به فروش می‌رسد.

بهتر است که از ظروف چوبی با فلزی برای پرنده استفاده شود تا غذا در آن تمیز و تازه باقی بماند و دچار آلودگی نشود. ظروف پلاستیکی سخت تمیز می‌شوند و بنابراین غذای پرنده را آلوده می‌کنند.

آجیل‌های متنوع

آجیل یکی از خوراکی‌های مقوی است که در لیست غذای پرندگان خانگی قرار دارد. آجیل‌ها شامل انواع بادام، پسته، تخمه و… می‌شود. این خوراکی‌ها برای پرندگان بسیار محبوبیت دارد و باید از رطوبتی شدن آن جلوگیری کرد. آجیل‌ها برای طوطی‌ها بسیار محبوب است. هرچند که نباید از آجیل شور و بوداده استفاده کنید و مصرف آن به صورت خام و بی‌نمک ضروری است.

آجیل‌ها برای عروس هلندی هم جذابیت زیادی دارد و از جمله خوراکی‌های محبوب آن‌ها به شمار می‌رود. البته در مصرف آجیل باید دقت کنید که در گلوی پرنده گیر نکند و توانایی شکستن و خوردن را داشته باشد. پرنده‌هایی که منقار کوچک‌تر دارند و یا سنشان کم است باید به نحوه غذا دادن دقت کرد.

ذرت پوست‌کنده

یکی از غذا‌های محبوب پرندگان ذرت پوست‌کنده است. انواع پرندگان مانند قرقاول، بوقلمون، خروس، بلدرچین و… از ذرت پوست‌کنده لذت می‌برند. دانه‌های ذرت هم باید تازه و خشک باشند و باید سریع مصرف شوند. دانه‌های ذرت خیس خورده برای پرندگان گزینه مناسبی نیستند و سریع فاسد می‌شود.

حتی پاپ کورن‌ها هم باید به صورت خشک مورد استفاده قرار بگیرند و پاپ کورن خیس خورده سریع‌تر دچار فساد می‌شود. تغذیه پرندگان با انواع ذرت فواید زیادی دارد و با سایر دانه‌ها مخلوط می‌شود.

شن و ماسه

شاید تعجب‌آور باشد که یکی از خوراکی‌های مورد علاقه پرندگان شن و ماسه است. شن و ماسه به هضم بهتر غذای پرندگان کمک خیلی خوبی می‌کند. پرندگانی مانند قناری‌ها و فنچ‌ها برای برطرف کردن مشکلات گوارشی، شن می‌خورند. حتی مرغ و خروس هم عاشق خوردن ماسه و بازی کردن در آن هستند.

اما بعضی پرندگان مانند مرغ عشق، عروس هلندی و طوطی‌ها کمتر نیاز به خوردن شن و ماسه پیدا می‌کنند. پرنده‌ها حتی از بازی کردن شن و ماسه هم لذت می‌برند و دوست دارند مدتی را در آن ظروف شن بگذرانند و بازی کنند.

خوراکی‌های ترکیبی

پرندگان اغلب از خوردن غذا‌های ترکیبی لذت می‌برند مانند استفاده از میوه در کنار دانه‌ها که به صورت آماده و بسته‌بندی شده هم به فروش می‌رسد. ترکیبات حبوبات با سایر دانه‌ها نیز جذابیت زیادی دارد و برای پرندگان زینتی مقوی است. ترکیبات باید به گونه‌ای باشد که تمام مواد مغذی را به بدن پرنده برساند.

دانه‌های ترکیبی مانند انواع جوانه‌های عدس، گندم و… هم در غذای پرندگان مفید است. غذا‌های ترکیبی مانع از بیماری پرندگان می‌شود و سیستم ایمنی بدن آن‌ها را تقوی نگه می‌دارد.

پلت‌ها Pellet

در لیست غذای پرندگان خانگی پلت‌ها نقش اساسی و پر رنگی دارند. پلت‌ها غذا‌های صنعتی هستند که مواد معدنی و مغذی فراوانی دارند و انرژی مورد نیاز بدن پرندگان را تأمین می‌کند. البته بسته به نوع پرنده این نوع پلت‌ها کمی متفاوت است. پلت برای پرندگان متنوعی از طوطی تا مرغ مینا و اغلب پرندگان خانگی، مورد استفاده قرار می‌گیرد.

البته پلت‌ها در کنار غذای اصلی و طبیعی مصرف می‌شود و باید براساس برند آن کیفیت متفاوتی دارد. پلت‌ها از دانه‌های متنوع، میوه‌جات خشک شده تولید می‌شود. درواقع آب این غذا‌های طبیعی در مرحله کنسانتره کشیده می‌شود و به صورت خشک در می‌آید. یکی از برندهای معتبر در زمینه تولید غذای پرندگان وودوو پت است. این برند دوست داشتنی محصولات بسیار باکیفیتی را با قیمت مناسب و البته ارزش غذایی بالا عرضه می کند. تنوع بالای محصولات دست شما را برای انتخاب باز گذاشته است؛ به راحتی و با اطمینان خاطر خرید غذای پرندگان را انجام دهید.

انواع مکمل‌ها

پرندگان هم همانند انسان‌ها باید از خوراکی‌های ترکیبی استفاده کنند. این نوع خوراکی‌ها نیاز بدن پرندگان را رفع می‌کند و اگر پرنده‌ای به غیر از دانه چیزی نخورد دچار کمبود بعضی از ویتأمین‌ها می‌شود. پرنده‌ها در زمان جوجگی، پرریزی، تخم‌گذاری و یا حتی در هنگام بیماری نیازمند غذای خاصی هستند و باید از مواد معدنی و مکمل‌ها استفاده کنند.

البته مکمل‌ها بهتر است تحت نظر دامپزشک مصرف شود تا به میزان مشخص و معین از آن بهره گرفت. مکمل‌ها تنوع زیادی دارند و به شکل پودری هستند که در آب حل می‌شود. مکمل‌ها روزی یک یا دو بار مورد استفاده قرار می‌گیرد اما باید میزان آن تحت نظر دامپزشک ماکیان تجویز شود تا پرنده دچار مسمومیت نشود.

نحوه انتخاب پلت‌ها

در هنگام خرید انواع پلت‌ها بعضی از موارد را باید مورد بررسی قرار دهید تا پرنده هم از خوردن پلت‌ها و غذا‌های صنعتی لذت ببرد. در ادامه به چند نکته در هنگام خرید پلت‌ها اشاره می‌کنیم: ‌

• ذائقه پرنده: پرنده‌ها هم مثل انسان‌ها ذائقه و سلیقه خاص خودشان را دارند، بنابراین انتخاب غذای مورد توجه آن‌ها با هم متفاوت است. بعضی از پرندگان بیشتر به طعم میوه علاقه دارند و بعضی دیگر به دانه‌های مغذی علاقه‌مندند.
• وزن پرنده: پرندگانی که وزن بیشتری دارند اغلب باید غذای بیشتری بخورند. بنابراین وعده‌های غذایی پرنده بسته به نیاز بدنشان تعیین می‌شود. همچنین ارزش غذایی پرندگان هم اهمیت زیادی دارد که چقدر مواد مغذی نیاز دارند و دچار اضافه وزن نشوند.
• رفتار‌های پرنده: پرندگانی که جست و خیز زیای دارند معمولاً نیازمند انرژی بیشتری هم هستند. غذا‌های پرندگان باید سالم و مقوی باشد. بوی تندی نداشته باشند و متناسب با فعالیت پرنده در طی روز مصرف شوند.
• گونه پرندگان: انتخاب نوع پلت بسته به نوع پرنده متفاوت است در نتیجه در انتخاب آن باید دقت نظر داشت. به طور مثال دانه‌های درشت‌تر برای پرندگانی مانند طوطی برزیلی است و دانه‌های ریزتر مناسب برای عروس هلندی است. پلت‌ها به صورت قطعات ریز و متوسط و بزرگ تقسیم می‌شوند.

هر پرنده به چه غذایی نیاز دارد؟

هر گونه پرنده تغذیه مشخصی دارد که نقش مستقیمی در سلامت، طول عمر و شادابی آن ایفا می کند. بعضی از پرندگان مانند سار و مرغ مینا همه چیز خوار هستند در حالی که پرندگانی مثل فنچ، مرغ عشق و سهره به دانه ها و ترکیبات کنترل شده ای از سبزی، میوه و پروتئین نیاز دارند. استفاده از غذای اشتباه و یا یکنواخت به مرور منجر به بیماری یا چاقی پرنده می شود. در کنار بهداشت انواع قفس پرندگان شناخت غذای مناسب هر پرنده و تنوع اصولی در غذای پرندگان خانگی پایه اصلی سلامت آن ها است.

غذاهای ممنوعه در رژیم غذایی پرندگان خانگی

در کنار شناخت غذاهای مناسب برای رشد و سلامت پرندگان باید با غذاهای ممنوعه نیز آشنا باشید و غذاهایی که در صورت مصرف می تواند سلامت پرنده را به خطر بیاندازد. برخی از مهم ترین مواد غذایی که باید از آن ها پرهیز کنید عبارتند از:

• کافئین: مانند چای، قهوه، نوشابه، شکلات و … برای پرندگان بسیار مضر است و منجر به مسمومیت، اسهال و استفراغ، افزایش ضربان قلب و ایست قلبی می شود.
• غذاهای شور و پر نمک:  غذاهای حاوی نمک و ادویه اثرات منفی در پرندگان دارد و می تواند منجر به کم آبی، افزایش تشنگی، مشکلات کلیوی و مرگ در پرندگان زینتی شود.
• غذاهای چرب و شیرین: شاید مصرف این نوع غذاها به طور مستقیم منجر به مسمویت نشود اما در مصرف زیاد باعث چاقی، افزایش کلسترول، ایست قلبی و… می شود.
• لبنیات: شیر و محصولات لبنی حاوی لاکتوز برای پرندگان ممنوع است زیرا این پرندگان توانایی هضم آن را ندارند و دچار بیماری هایی مانند اسهال، استفراغ و مشکلات گوارشی می شوند.
• هسته و دانه برخی میوه ها: میوه هایی مانند زردآلو، هلو، گیلاس، سیب حاوی ویتامین های مفیدی هستند اما هسته و دانه این میوه ها برای پرندگان سمی محسوب می شود.
• قارچ: مصرف قارچ به صورت پخته و خام برای پرندگان خانگی ممنوع است و می تواند منجر به مشکلات گوارشی و نارسایی کبد شود.
• سیر و پیاز: مصرف سیر و پیاز در پرندگان خانگی منجر به زخمی شدن نواحی داخلی دهان، تجریک مری و کم خونی در پرنده می شود.

روش تغییر غذای پرندگان خانگی

دانه ها بخش اصلی جیره غذایی پرندگان هستند اما نباید فراموش کنید که تمام نیازهای تغذیه ای او را نباید از این منبع تامین کنید. پرندگان در طبیعت تنها زمانی دانه می خورند که سایر خوراکی ها در دسترس نباشد. دانه ها رژیم بقای پرنده ها در طبیعت هستند. متاسفانه بسیاری از پرندگان خانگی با رژیم دانه ای رشد کرده و به آن عادت کرده اند. هر تلاشی برای تبدیل رژیم غذایی این پرندگان به جیره سالم مشکل است و پرنده نسبت به آن مقاومت نشان می دهد. پرندگان وحشی به شکل طبیعی رژیم غذایی خود را در طول فصول تغییر میدهند زیرا در هر فصل فقط برخی از مواد در دسترس هستند. تغییرات تدریجی مواد غذایی امکان تنظیم جیره را به ما می دهد. ما نیز با الهام از طبیعت می توانیم تکنیک مشابهی را برای تنظیم رژیم غذایی پرندگان پیاده سازی کنیم. برای این کار کافی است اقدامات زیر را انجام دهیم:

1. اصلاح کیفیت دانه ها و تامین ویتامین های ضروری پرنده
2. عادت دادن تدریجی پرنده به غذاهای جدید با روش لایه بندی (پلت ها و مواد غذایی جدید همراه با لایه ای از دانه های آشنا)
3. بالانس کردن رژیم غذایی با اضافه کردن لایه ای ناگت و کیکی های غنی شده با ویتامین ها و مواد معدنی
4. تغییر رژیم غذایی از نان و ناگت به به پلت های استاندارد

توصیه های دوستانه برای تغذیه پرندگان خانگی

در این مقاله به بررسی ویژگی‌های غذای پرندگان خانگی پرداختیم. پرندگان زینتی و خانگی غذا‌های متنوعی را مصرف می‌کنند که شامل انواع سبزیجات، میوه‌ها، دانه‌های روغنی و مغذی، آجیل، جوانه‌ها و… می‌شود. هر پرنده بسته به نیاز بدن خود غذای متفاوتی را مصرف می‌کند. اغلب پرندگان به خوردن تخمه آفتابگردان علاقه‌مندند و شکاندن تخمه برایشان سرگرم‌کننده است.

غذا‌های صنعتی یا پلت‌ها از جمله غذا‌های خشک پرنده به شمار ‌می‌روند که در کنار سایر غذا‌های تازه و طبیعی مصرف می‌شود. پلت‌ها در بسته‌بندی‌ها و برند‌های گوناگون در فروشگاه‌های حیوانات خانگی به فروش می‌رسد. پرندگان براساس وزن، ذائقه و رفتار پلت‌های متفاوتی را دوست دارند. البته همواره باید مراقب سلامت پرنده باشید و در ظروف مناسب تغذیه شوند. ظروف پلاستیکی به سختی تمیز می‌شود در نتیجه استفاده از ظروف فلزی و چوبی گزینه بهتری است.

همچنین تحت نظر دامپزشک تجویز انواع مکمل‌های پودری برای پرندگان بسیار پرکاربرد است تا از سوء تغذیه پرندگان جلوگیری شود. پرندگان براساس زمان‌های جوجگی‌، پرریزی، تخم‌گذاری، مادر شدن به غذای متفاوتی نیاز دارند. بنابراین بهتر است که از غذای مناسب پرنده استفاده شود. میزان مکمل‌ها باید مشخص باشد و زیاده‌روی در مصرف آن خطرناک است.