کمبود کلسیم در گربه ها به نام هیپوکلسمی شناخته می شود. کلسیم یکی از حیاتی ترین ماده‌های مغذی مورد نیاز در رژیم غذایی گربه ها است. کلسیم جزو ارکان اصلی سازنده استخوان و غضروف در بدن می باشد. دریافت کلسیم کافی ضامن سلامت دندان ها، استخوان ها، انتقال هورمون ها، عملکرد صحیح عصبی، انقباض ماهیچه، هضم و توانایی شناختی و انعقاد خون است.
گربه ها به تنهایی نمی توانند نسبت مناسب بین کلسیم و فسفر را حفظ کنند بنابراین این وظیفه به صاحبان پت محول می شود تا با چیدن یک برنامه غذایی متعادل، سلامت و نشاط گربه ها را تضمین کنند.
نسبت کلسیم به فسفر در رژیم غذایی گربه ها
نسبت کلسیم به فسفر در رشد اسکلتی گربه ها نقش پررنگی دارد. به طور متوسط نسبت کلسیم به فسفر 2 به 1 یا 3 به 1 باید باشد. در رژیم هایی که تماما از گوشت استفاده می شود کمبود کلسیم مشهود است. برای جلوگیری از این مشکل بهتر است از غذاهای تجاری بالانس شده مانند سوپ برای گربه استفاده کنید. در صورتی که گربه شما دچار کمبود کلسیم ناشی از رژیم غذایی نامناسب شده باشد مکمل های کلسیم نیز نیز نمی توانند موثر باشند زیرا منجر به پرکاری غده پاراتیروئید می شود. کلسیم اضافی در بدن گربه منجر به رشد ضعیف، افزایش تراکم مواد معدنی در استخوان ها و نیاز بیشتر به منیزیم می شود. بنابراین برای اضافه کردن کلسیم به رژیم غذایی گربه خود با دامپزشک مشورت کنید.
علائم کمبود کلسیم در گربه ها
کمبود کلسیم در گربه ها علت و شدت متفاوتی دارد. در موارد خفیف ممکن است هیچ علامتی تا زمانی که سطح کلسیم به زیر 6.7 میلی گرم در دسی لیتر نرسیده باشد، مشاهده نکنید. با این حال برخی از علائم شایع کمبود کلسیم برای گربه ها عبارتند از:
- لرزش و پرش عضلات
- حرکت ناهماهنگ یا سفت
- نفس نفس زدن
- مالیدن صورت به اشیا
- استفراغ
- کاهش اشتها
- تب
- ضعف
علت های کمبود کلسیم در گربه ها
یکی از علت های رایج کمبود کلسیم در گربه ها به هیپوآلبومینی بر می گردد. آلبومین یک پروتئین خونی است که بخش قابل توجهی از کلسیم به آن متصل می شود. کاهش سطح آلبومین که به نام هیپوآلبومینی شناخته می شود علاوه بر ایجاد مشکلات و بیماری های دیگر منجر به کاهش سطح کلسیم خون در بدن گربه ها نیز می شود. هیپوآلبومینمی عامل بیش از ۵۰ درصد موارد هیپوکلسمی است اما در بیشتر مواقع این نوع کاهش کلسیم بدون علائم است. کمبود کلسیم در گربه ها می تواند به دلایل زیر ذخ دهد:
- نارسایی کلیه (حاد یا مزمن)
- جذب ضعیف کلسیم در روده
- آلکالوز (بیماری که مایعات بدن بیش از حد قلیایی می شوند)
- هیپوپاراتیروئیدیسم (ترشح ناکافی هورمون پاراتیروئید که منجر به کاهش غیر طبیعی کلسیم خون می‌شود)
- هیپوپاراتیروئیدیسم ثانویه به دلیل جراحی تیروئید
- هیپوپاراتیروئیدیسم تغذیه‌ای ثانویه
- مسمومیت با اگزالات (مانند گل لیلی یا فیلودندرون)
- هیپومنیزیمی (کاهش سطح منیزیم در خون)
- پانکراتیت حاد (التهاب پانکراس)
- راشیتیسم (بیماری دوران کودکی ناشی از کمبود ویتامین D و نور خورشید که باعث اختلال در متابولیسم کلسیم و فسفر می‌شود)
- تتانی بعد از زایمان (سندروم عصبی-عضلانی با علائمی مانند لرزش، گرفتگی عضلات و تشنج، ناشی از کمبود کلسیم یا ویتامین D)
- استفاده از تنقیه‌های حاوی فسفات برای رفع یبوست شدید
- مسمومیت با سیترات پس از دریافت چندین واحد خون در طی درمان یک مشکل دیگر
چگونه کمبود کلسیم در گربه را تشخیص دهیم؟
دامپزشک معاینه فیزیکی انجام می دهد و با بررسی سلامت کلی گربه آزمایش های روتینی مانند شمارش کامل خون، پروفایل بیوشیمی و تجزیه ادرار را انجام می دهد. این آزمایش ها اطلاعات مهمی درباره سطح کلسیم در اختیار ما قرار می دهد. اگر نارسایی کلیه عامل اصلی کمبود کلسیم باشد شمارش کامل گلبول های خون ممکن است کم خونی را نشان دهد. در گربه هایی که به دلیل کمبود تغذیه دچار هیپوکلسمی شده اند نیز کم خونی مشاهده می شود.
در صورت وجود التهاب و یا عفونت تعداد گلبول های سفید خون افزایش پیدا می کند. آنزیم‌های آمیلاز و لیپاز در گربه‌های مبتلا به پانکراتیت افزایش پیدا می‌کنند. در موارد هیپوآلبومینمی، پروفایل بیوشیمی کاهش سطح آلبومین و اختلالات کلسیم را نشان می‌دهد. اگر آلکالوز علت هیپوکلسمی باشد، آنالیز گازهای خون سطح بالای دی‌اکسید کربن را نشان می‌دهد.
کمبود کلسیم در گربه با آزمایش های مختلفی مشخص می شود. البته گاهی ممکن است اشتباهات آزمایشگاهی نشان دهنده هیپوکلسمی باشد در حالی که گربه شما سالم است. ارائه تاریخچه دقیق و کامل از سلامت گربه به عنوان حیوان خانگی، علائم و عوامل احتمالی به دامپزشک کمک می کند تا تشخیص دقیق باشد.
درمان کمبود کلسیم در گربه ها
پس از تشخیص کمبود کلسیم در گربه ها، دامپزشک ممکن است درمان را با خرید غذای خشک گربه و مکمل های کلسیم آغاز کند. دوز این مکمل ها تحت نظارت دقیق تجویز می شود تا از اضافه دریافت آن جلوگیری کند. پس از تزریق کلسیم به گربه احتمالا مصرف مکمل های کلسیمی برای مدت طولانی تری ادامه پیدا کند تا دامپزشک از عدم بازگشت مشکل مطمئن شود. در موارد شدید کمبود کلسیم ممکن است گربه مدتی را بستری شود.
منابع دارای کلسیم طبیعی برای گربه ها
رژیم غذایی گربه ها را می توان به طور طبیعی از منابع کلسیم دار تامین کرد. استفاده از منابع طبیعی حیوان را از مصرف مکمل های شیمیایی بی نیاز می کند. مهم ترین منابع طبیعی کلسیم برای گربه ها عبارتند از:
- استخوان خام مانند استخوان گردن مرغ
- تخم مرغ به ویژه پوسته تخم مرغ خرد شده
- سبزیجات برگ سبز مانند اسفناج و کلم
- ماهی ساردین با استخوان
- ماست طبیعی
- پنیر کم نمک
چگونه کلسیم را به رژیم غذایی حیوانات خانگی اضافه کنیم؟
همانطور که اشاره شد اضافه کردن کلسیم به رژیم غذایی گربه های خانگی نیاز به برنامه ریزی و دقت زیادی دارد. رعایت مراحل اصولی کمک می کند تا گربه کلسیم مورد نیاز خود را بدون عوارض دریافت کند. برای افزودن کلسیم به رژیم غذایی حیوانات این مراحل را سپری کنید:
- مشورت با دامپزشک: شرایط بدنی گربه باید توسط دامپزشک بررسی شود. او با توجه به سن، وزن، نژاد، رژیم غذایی مقدار مناسبی از کلسیم را تجویز می کند.
- ارزیابی رژیم غذایی فعلی: بررسی کنید گربه شما چه چیزهایی را می خورد، چه مقدار از آن حاوی کلسیم است؟ گاهی با تغییر مواد مغذی یا افزودن آن به رژیم غذایی مشکل حل می شود.
- انتخاب منابع طبیعی و یا مکمل مناسب: با تجویز پزشک برای اضافه کردن کلسیم بیشتر به رژیم غذایی گربه از منابع طبیعی و مکمل های مناسب استفاده کنید.
- تنظیم نسبت کلسیم به فسفر: تعادل را در اضافه کردن هر منبع جدید کلسیم رعایت کنید تا بدن حیوان با مشکل جذب کلسیم مواجه نشود. یکی از خواص غذای خشک گربه رعایت نسبت کلسیم به فسفر در بسته های غذایی است.
- نظارت و بررسی مداوم: پس از ایجاد تغییرات وضعیت گربه را به طور مرتب در نظر بگیرید. در صورت مشاهده علائم غیر طبیعی بلافاصله با دامپزشک مشورت کنید.
استفاده افراطی از کلسیم ممنوع!
کمبود کلسیم برای سلامت گربه خطرناک است. اما همان طور که بیان شد مصرف بیش از اندازه آن نیز سلامت حیوان را به خطر می اندازد. برای اینکه گربه خانگی شما سالم و با نشاط باشد باید بین مصرف مکمل ها تعادل برقرار کنید. رژیم غذایی متعادل، سالم و غنی از مواد مغذی می تواند تضمین کننده سلامت او باشد. استفاده از غذای خشک با فرمولاسیون معتدل و کیفیت بالا کمک می کند تا تمام مواد غذایی مورد نیاز بدن گربه تامین شود. غذاهای تجاری حاصل سال ها بررسی و پژوهش درباره سلامت حیوانات خانگی هستند.